Beamers voor de thuisbioscoop
Met een beamer krijg je een beeld van 100 inch of groter, voor een fractie van de prijs van een even grote tv. Daar staat tegenover dat een beamer een donkere kamer nodig heeft om op zijn best te zijn. Deze pagina legt uit welke eigenschappen echt uitmaken.
De vijf eigenschappen die tellen
1. Helderheid (ANSI-lumen)
Kijk naar ANSI-lumen, niet naar 'lumen' of 'LED-lumen' zonder ANSI: die getallen zijn vaak veel hoger dan wat de beamer echt haalt. Als vuistregel:
| Kamer | Helderheid |
|---|---|
| Volledig verduisterd (thuisbioscoop) | 1.500–2.500 ANSI-lumen is genoeg |
| Woonkamer, 's avonds met wat licht | 2.500–3.500 ANSI-lumen |
| Overdag of veel strooilicht | 3.500 ANSI-lumen of meer, eventueel met een ALR-scherm |
2. Resolutie
Full HD (1920 × 1080) is prima tot ongeveer 100 inch. Voor grotere beelden of als je dicht bij het scherm zit, is 4K (3840 × 2160) duidelijk scherper. Veel betaalbare '4K'-beamers gebruiken pixelverschuiving: de chip heeft minder pixels en schuift ze snel heen en weer. Dat werkt goed, maar is net iets minder scherp dan echte 4K.
3. Contrast
Contrast bepaalt hoe zwart het zwart is. Fabrikanten geven vaak 'dynamisch contrast' op; dat zegt weinig. Voor films in het donker is een beamer met goed eigen (natief) contrast belangrijker dan een paar honderd lumen extra.
4. Lichtbron: lamp, LED of laser
Een lamp is goedkoop, maar gaat een paar duizend uur mee en wordt geleidelijk minder fel. LED en laser gaan veel langer mee (vaak 20.000 uur of meer) en zijn direct aan. Laser is meestal het felst.
5. Projectieafstand (throw ratio)
De throw ratio vertelt hoe ver de beamer van het scherm moet staan: afstand = throw ratio × beeldbreedte. Bij een throw ratio van 1,2 en een beeld van 2,21 m breed (100 inch) staat de beamer op ongeveer 2,65 m. Een korte-afstandsbeamer (short throw) staat op een meter of minder, een ultra-short-throw-beamer (UST) staat vlak onder het scherm. Reken het uit met de kijkafstand-rekenhulp.
Zo vergelijk je beamers
- Lichtopbrengst in ANSI-lumen. Andere lumen-waarden zijn niet te vergelijken.
- Eigen resolutie. Kijk naar de resolutie van de chip, niet naar wat de beamer 'ondersteunt'.
- Throw ratio. Afstand = throw ratio × beeldbreedte; controleer dat het past in je kamer.
- Lichtbron. Een lamp moet na 3.000 tot 6.000 uur vervangen worden; laser en LED gaan veel langer mee.
- Input lag. Belangrijk als je gamet; onder 30 ms merk je weinig.
Producten met actuele prijs en voorraad uit de winkelfeeds vind je nu op:
Ophangen of neerzetten?
Aan het plafond staat de beamer uit de weg en kan niemand ervoor lopen. Neem dan een plafondbeugel en leg vooraf een stroompunt en een HDMI-kabel aan (bij lange afstanden een actieve of glasvezel-HDMI-kabel). Een beamer op een plank achter de bank kan ook, maar dan moet de lens boven de hoofden uitkomen. Een UST-beamer zet je gewoon op een tv-meubel onder het scherm.
Gebruik de lensverschuiving (lens shift) als de beamer die heeft, in plaats van de digitale trapeziumcorrectie: die laatste kost scherpte.
Geluid
De ingebouwde speaker van een beamer is bijna altijd te zwak voor films. Een soundbar of een set losse speakers maakt veel meer verschil dan je denkt. Zie geluid in je thuisbioscoop.